Tak znaczy więcej - wywiad z Kai-Uwe Bergmannem z Bjarke Ingels Group
Wtorek, 30 Listopad 2010 01:05
We wrześniu podczas cyklicznie odbywającego się spotkania „Świadome Wnętrze" gościł we Wrocławiu Kai-Uwe Bergmann - partner duńskiej pracowni Bjarke Ingels Group (BIG). Podczas wykładu projektant opowiedział o transformacjach funkcji w Scala Tower, piętrzeniu domów w projekcie Góra oraz zawijaniu przestrzeni w Duńskim Pawilonie. Zafascynowani niezwykłym traktowaniem architektury zapytaliśmy go, czy zdradziłby nam więcej. Odparł: „tak".
„Tak znaczy więcej" - pozytywna filozofia ewolucji architektury stworzona przez BIG - koncentruje się na projektowaniu budynków, uwzględniając potrzeby klienta, kontekst urbanistyczny, finanse, a nawet politykę, która najlepiej wyrażona jest w projekcie szpitala psychiatrycznego Helsingor. A jak sobie Państwo radzicie z inwestorami, których wyobrażenie o architekturze opiera się na kiczu i banalności?
Dużo czasu poświęcamy na wyszukiwanie klientów, którzy podzielają nasze wartości i nas inspirują. Nie chcę przez to powiedzieć, że kicz jest zły, a banalność powinna zostać zakazana - chcemy po prostu znaleźć wspólny język z klientami, którzy są otwarci na nasz sposób myślenia i stają się aktywnymi uczestnikami analiz. To proces wymagający współpracy.
Chcąc zapewnić wysoką efektywność projektów, BIG zaprasza do pracy stażystów i inżynierów różnych specjalności. W jaki sposób udaje się Państwu scalić różnorodne pomysły i koncepcje?
Każdy projekt rozpoczynamy od analizy wielu aspektów. Niektóre okazują się „żywe" i są zachowywane. Wiele zostaje porzuconych, lecz nie zapominamy o nich. Po przejściu przez ten wybiórczy proces krystalizujemy główne pomysły projektowe - plany zagospodarowania terenu, programy lub inne zagadnienia. Każdy projekt ma własne DNA, które tworzy się w oparciu o analityczne lub selektywne podejście.
Jedną z inspiracji dla Szanghaju było Feng Shui. Czy stanowi ono dobrą podstawę do projektowania?
Być może stwierdzenie, że REN zostało zainspirowane Feng Shui, jest zbyt mocne, ponieważ w pierwotnej wersji obiekt był przeznaczony dla miasta położonego w północnej części Szwecji. Później przenieśliśmy koncepcję do Chin i dopiero wtedy zastosowaliśmy zasady Feng Shui. Obiekt zaskakująco dobrze wpisał się w pięć elementów tej starożytnej sztuki, co dla naszego klienta stało się ważnym elementem.

People's Building REN
W domach VM zaprojektowaliście Państwo mieszkania o różnorodnych planach, nierównoległych ścianach i ostrych kątach. Jak taka odwaga w architekturze jest odbierana przez zwykłego mieszkańca?
Zadziwia mnie, że 230 lokali w domach VM sprzedało się zaledwie w ciągu trzech tygodni od chwili oddania do użytku zimą 2005 r. Był to krótki czas, nawet jak na ówczesne kopenhaskie standardy. Cieszy mnie również, że ludzie, którzy się tam wprowadzili, pochodzą z odmiennych środowisk, a ich wiek i narodowość są zróżnicowane.
Zira Zero Island to wyjątkowy projekt, w którego centrum zainteresowania było środowisko naturalne, nie wspominając już o braku emisji dwutlenku węgla.
Wyspa usytuowana jest w Azerbejdżanie u wybrzeży Baku. Tam po raz pierwszy wykonano odwierty w poszukiwaniu ropy naftowej, a kraj pozostaje jednym z jej czołowych producentów w rejonie Morza Kaspijskiego. Ciekawe, że to właśnie kraje zajmujące się produkcją ropy, czyli Zjednoczone Emiraty Arabskie z Masdarem i Azerbejdżan z Zirą, przodują w rozwiązaniach zapewniających przyszłość bez dwutlenku węgla. W sposób intuicyjny rozumieją problemy energetyczne i zdały sobie sprawę z konieczności stosowania alternatywnych źródeł energii.

Zira Zero Island
Projektowaliście Państwo na całym świecie, m.in. People's Building, Danish Pavilion, Zira Zero Island, Holy Road. Czy współpraca z zagranicznymi inżynierami i budowniczymi oraz dopasowywanie się do innego prawa i społeczeństwa jest dużym wyzwaniem?
Już na początku swojej pracy projektowaliśmy przy udziale międzynarodowych konsultantów i budowlańców, ponieważ poszukiwaliśmy najlepszych fachowców, z nowatorskim sposobem myślenia, który wiele nas o świecie nauczy. Postępowaliśmy tak nawet wtedy, gdy pracowaliśmy jedynie w Kopenhadze. Stąd całkowicie naturalny był dla nas następny krok, czyli praca z tymi osobami na ich gruncie, działanie międzynarodowe.
BIG jest również zaangażowany w badania naukowe związane z rozwojem miasta i z problemem starzenia się społeczeństwa. Jakie zmiany muszą zostać wprowadzone w tkankę urbanistyczną, aby w przyszłości zapewnić mieszkańcom dobre funkcjonowanie?
Musimy stworzyć strefy urbanistyczne, które będą uwzględniały złożoność naszego życia: wiek i narodowość, aktywność i pasywność, wspólnotę i prywatność. Jeśli chcemy stworzyć „zdrowe" miasto, te wartości trzeba wziąć pod uwagę. Naszym projektem LOOP CITY (Miasto Pętli) próbujemy rozpocząć dyskusję nad rozwojem regionu w ciągu następnych 50 lat.

Biblioteka Narodowa w Kazachstanie
Jak widzą Państwo Polskę na tle światowych przekształceń?
Polska zawsze była tak usytuowana, by szukać wpływów z wielu miejsc. Myślę, że jest to jedna z jej zalet. Nawet w czasie zaborów i historycznych wpływów ten kraj zawsze zachowywał coś jednoznacznie polskiego. Nie obawia się czerpać inspiracji z zewnątrz i zawsze pozostaje pewny siebie. W ciągu ostatnich lat te tendencje mocno ukierunkowały się w stronę Stanów Zjednoczonych. Mam nadzieję, że Polska wkrótce dostrzeże możliwość współpracy i poszuka wzorów w regionach położonych znacznie bliżej swoich granic... na przykład w Skandynawii :-)
Dziękujemy za rozmowę.
Rozmawiała Joanna Jabłońska
----
Wybrane projekty Bjarke Ingels Group:
Szpital psychiatryczny Helsingor to projekt, który powstał na bazie konkursowej koncepcji z 2002 r. Restrykcyjne wytyczne sformułowane przez klienta zakładały połączenie monitorowania pacjentów z zapewnieniem im prywatności oraz przestrzeni otwartych z zamkniętymi. W odpowiedzi na te ograniczenia BIG zaprojektował rzut przypominający płatek śniegu, otwarty na przysłonięte tereny zielone i piękne otoczenie. Spokojne kolory wnętrz zostały zainspirowane obrazami van Gogha.

Szpital psychiatryczny Helsingor
- Domy VM, których nazwa pochodzi od sposobu ukształtowania planów, zapewniają mieszkańcom obszerne, otwarte przestrzenie, widoki z okien i pionową strefę wspólną. Starannie zaprojektowane klatki schodowe, schody i balkony o planach trójkątnych pozwoliły klientowi zaoszczędzić wydatki na konstrukcję, komunikację, a jednocześnie stworzyć niezwykłą przestrzeń spotkań.

Domy VM
- People's Building REN - pierwotnie zaprojektowany dla hotelu na północy Szwecji - okazał się symbolem chińskiego słowa „ludzie". Później, kiedy rozmiary obiektu uległy trzykrotnemu powiększeniu, został on usytuowany w Szanghaju, a projekt dostosowano do zasad Feng Shui. Organiczne formy płynnie stapiają się z gruntem, a całość pokryto stalową siatką okręgów.

People's Building REN
- Duński pawilon na Expo 2010 w Szanghaju jest obiektem zaprojektowanym w oparciu o nieskończoną pętlę rowerową. Inspiracją dla samonośnej, stalowej konstrukcji stały się struktury statków. Szkielet został pokryty perforowaną powłoką zgodną z wykresem napięć. Dzięki zastosowaniu oświetlenia LED fasada może być dowolnie zmieniana.

Duński pawilon na Expo 2010
----
Artykuł pochodzi z magazynu dla architektów i projektantów "świat architektury" i został przedrukowany za wiedzą i zgodą redakcji.
Pobierz wersję elektroniczną (pdf) magazynu "świat architektury" - za darmo!